
Plukdagen van Elegast geven vrijwilligers therapeutisch dagje uit
NieuwsRegio - De fruitoogst is weer in volle gang. In hoogstamboomgaarden door de hele regio organiseert Elegast Cider plukdagen, waar vrijwilligers kunnen helpen met fruit plukken op historische locaties.
Een groepje mensen verzamelt zich in een hoogstamboomgaard bij Voorne. Deze boomgaard is een van de dertien locaties waar Elegast haar fruit oogst om cider te maken. Dat doet Elegast met behulp van plukdagen. Vrijwilligers kunnen zich aanmelden om een dag fruit te plukken en krijgen als beloning een ciderproeverij en een maaltijd.
Tom Gommans leidt de plukdagen. Hij voorziet de vrijwilligers van informatie over de geschiedenis van de locatie van de boomgaard en geeft instructies voor het plukken. Na een korte introductie verspreiden de plukkers zich door de boomgaard. Waar de een rustig aan het laaghangende fruit begint te plukken, stappen enkele andere vrijwilligers meteen op de ladder om het hogerop te zoeken.
Belangrijk voor ecosysteem
De bekendste fruitboom in het Nederlandse landschap is de laagstamboom. Op grote delen landbouwgrond in de Betuwe staan deze kleine fruitbomen aangeplant. Toch is er een ander soort fruitboom die nog veel voorkomt in Nederland: de hoogstamboom.
Een hoogstamboomgaard is een traditionele boomgaard, waar bomen met een boomstam van ongeveer 180 centimeter hoog staan. Een laagstamboomgaard is een boomgaard met bomen met een boomstam van slechts 40 centimeter. Omdat deze bomen veel meer fruit produceren die ook nog eens makkelijker te plukken zijn, nam de laagstamboomgaard vanaf de jaren ‘50 het landschap over.
Terwijl grote bedrijven hun fruit uit efficiënte laagstamboomgaarden halen, kiest Elegast ervoor om hun oogst uit hoogstamboomgaarden te halen. “Fruit uit laagstamboomgaarden zijn veel meer gericht op consumptie. De vruchten zijn sappig en bevatten veel suiker. Hoogstamboomgaarden hebben vaak zuurdere vruchten met minder suiker erin. Dat is ideaal voor het maken van cider", vertelt Tom.
Maar hoogstamboomgaarden hebben ook andere voordelen. Omdat ze verder uit elkaar staan en iets meer genetische verschillen hebben, zijn de boomgaarden minder vatbaar voor massasterfte. Zieke bomen geven hun ziekte minder makkelijk door.
Ook zijn er grote ecologische voordelen. Hoogstamboomgaarden blijven erg belangrijk voor de biodiversiteit. Door de hoge boomstammen kan er veel gras groeien waar insecten kunnen leven. Daarnaast dient het als een wei waar vee kan grazen.
Rustgevende activiteit
Op een ladder staat Karin. Samen met haar man Paul heeft ze een groepsaccomodatie in Ubbergen. “Onze accomodatie heet ook Elegast. Daarom vinden we het leuk om voor gasten een flesje cider klaar te zetten met dezelfde naam. Zo hebben we het merk een aantal jaar geleden leren kennen. Toen we zagen dat er plukdagen waren, leek het ons wel leuk om te doen.” Even verderop staat Miriam. Zij is met haar vriendin Miriam gekomen. “Wij vonden het leuk om te doen, dat fruit plukken. Midden in de natuur, het is heel rustgevend zo.”
Matthijs en Jella zijn het daarmee eens. Zij zijn vanuit Amsterdam gekomen om te komen plukken. “Het is een therapeutische bezigheid", vertelt Matthijs. “Mijn opa en oma wonen hier verderop. Vroeger kwam ik ook al vaak in deze boomgaard. Dat doe ik nu nog steeds graag. Ik vind het leuk dat er bedrijven zijn die dit soort plukdagen organiseren, dan wordt dit fruit tenminste niet verspild.”
Gommans beaamt dat. “De boomgaarden die wij benaderen namens Elegast zijn meestal erg blij met ons. Als het fruit niet geplukt wordt, valt al het fruit op de grond en gaat het daar liggen rotten. Dat is ook niet goed voor de boomgaard.”
Maar ook Elegast profiteert van het plukken uit hoogstamboomgaarden. “Appels uit laagstamboomgaarden zijn veel sappiger en bevatten meer suikers. Dat is niet gunstig voor het maken van cider. Daarom gebruiken wij liever fruit uit hoogstamboomgaarden", zegt Gommans.
Ciderproeverij
Na een paar uur plukken is het tijd om te proeven. De flessen die nu verkocht worden zijn gemaakt van fruit van de plukdagen van vorig jaar. Het vrijwilligersteam krijgt drie verschillende ciders voorgeschoteld: een cider gemaakt met kweeperen, een appelcider en een cider die is gemaakt met druivenschillen. Terwijl Gommans het een en ander vertelt over de verschillende ciders, genieten de plukkers van de drank en een maaltijd. Gommans wordt door een van de plukkers bestookt met vragen. Hij blijkt ook ciders te maken. Gommans beantwoordt de vragen enthousiast terwijl de groep aandachtig luistert.
Drie partijen profiteren van de plukdagen: Elegast haalt een oogst binnen voor hun ciders, boomgaarden raken hun fruit kwijt en plukkers kunnen genieten van de rust die het plukken met zich meebrengt. Zoals Matthijs het oogsten noemt: "therapeutisch plukken!”





















