Biobased bouwen voor gezonder wonen
Nieuws
Buurmalsen – Stro, houtvezel, leem en andere natuurlijke materialen krijgen een steeds grotere rol in de bouw. Deze manier van bouwen wordt ‘Biobased’ genoemd. Het staat voor een natuurlijke bouw en een gezonder woonklimaat voor de eindgebruiker.
In de regio groeit langzaam de belangstelling voor Biobased bouwen, merken ze bij de fa. Middelkoop in Buurmalsen. De omslag van conventioneel bouwen naar Biobased bouwen is lastig, want het is nog tamelijk onbekend en het vraagt een andere manier van bouwen. Dat het bouwmateriaal nu nog duurder is valt weg tegen het woongenot en bovendien wordt het verschil – mede door de rap stijgende olieprijzen - steeds kleiner want de Biobased-materialen bevatten geen olie.
ISDE subsidie
De overheid stimuleert deze schonere manier van bouwen. De Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB) is een landelijk programma van het Rijk om de hele keten van biobased bouwen te stimuleren. Daarbinnen worden verschillende regelingen en maatregelen gefinancierd. Bovenop de ISDE subsidie (biobased Bonus).
Bij biobased bouwen worden materialen gebruikt die afkomstig zijn van natuurlijke grondstoffen. Voorbeelden zijn isolatieplaten van strovezels, houtvezel en leem. De methode moet niet alleen de CO2-uitstoot verminderen, maar kan ook bijdragen aan een gezonder binnenklimaat en een hernieuwbaar gebruik van grondstoffen.
Bewust
Bouwmaterialenhandel Middelkoop in Buurmalsen houdt zich inmiddels drie jaar bezig met biobased bouwen. Volgens Anton Heijsteeg, die zich binnen het bedrijf met het onderwerp bezighoudt, komt de belangstelling vooral van (particuliere) opdrachtgevers. “De eindklant is zich er steeds meer van bewust dat het ook zo kan. Vervolgens gaat die op zoek naar een aannemer die ermee kan werken.”
Woonvocht
Een belangrijk verschil met traditionele bouw is de manier waarop woonvocht wordt verwerkt. Biobased materialen kunnen vocht opnemen en later weer afgeven. Daardoor kan de gebouwschil bijdragen aan een stabielere luchtvochtigheid in huis. Dit wordt ook wel een dampopen constructie genoemd. Een woning wordt daarbij nog steeds luchtdicht gebouwd, maar de gebruikte materialen kunnen vocht transporteren.
“Je woning kan daardoor als het ware ademen”, legt medewerker André van Nifterik (26) uit. Van Nifterik en Maarten Klop (24) volgde diverse cursussen over dit onderwerp en zijn enthousiast. Hij vermeldt dat een zorgvuldige opbouw/constructie nageleefd moet worden. Juist omdat de materialen anders omgaan met vocht, moeten bouwers weten hoe ze ermee moeten werken.”
Andere manier van bouwen
Heijsteeg vermeldt dat niet elke aannemer al bekend is met biobased bouwen, en daardoor nog terughouden zijn. “Het is echt een andere manier van bouwen. Je moet goed weten hoe je het aanpakt.” Middelkoop heeft hiervoor de kennis in huis en wilt graag het maatje van de aannemer zijn.
Ook de afwerking speelt een rol. Dat is te zien in de showroom. Voorbeeldwand 1 in Buurmalsen bestaan uit geperste strovezels, verschillende lagen leem en een dampopen verflaag. Voorbeeldwand 2 bestaat uit Fiberflex harde en zachte houtvezelplaat, deze wand is afgewerkt met 2 lagen kalk en een dampopen muurverf. Niet iedere muur kan op dezelfde manier worden afgewerkt. Een dampopen verflaag lost bijvoorbeeld geen vochtprobleem op dat van buitenaf wordt veroorzaakt.
Ook bestaande woningen
Biobased bouwen is bovendien niet alleen mogelijk bij nieuwbouwwoningen. Ook bij bestaande woningen kunnen natuurlijke materialen worden toegepast. Een relatief eenvoudige stap kan bijvoorbeeld het gebruik van dampopen muurverf zijn, al hangt de werking daarvan af van de bestaande constructie.
Wie een volledige woning biobased wil bouwen, krijgt met meer keuzes te maken. Vooral de constructie en luchtdichting moeten zorgvuldig worden ontworpen. Aan de buitenkant hoeft een biobased woning overigens niet anders te ogen dan een traditioneel huis.
Bekendheid
Volgens Heijsteeg zit de grootste uitdaging voorlopig vooral in de bekendheid met de mogelijkheden. Wie een huis laat bouwen, denkt vaak eerder na over de keuken, badkamer en tegels dan over de materialen achter de muren.
Daar ligt volgens hem een belangrijke rol voor aannemers. “Als iemand een huis wil bouwen en bij een aannemer twee mogelijkheden krijgt – traditioneel of biobased – dan helpt dat enorm.”
Inloopochtend
Ook in de regio wordt geprobeerd de kennis over biobased bouwen te vergroten. In Buurmalsen wordt iedere tweede zaterdag van de maand een inloopochtend gehouden waarop belangstellenden informatie kunnen krijgen over de materialen en bouwmethode. Volgens Heisteeg neemt de belangstelling toe.
Binnenklimaat
Voor bewoners betekent biobased bouwen vooral een andere manier van kijken naar een woning: niet alleen naar wat zichtbaar is, maar ook naar wat er achter de muren, in het dak en onder de vloer zit. Natuurlijke materialen kunnen bijdragen aan een andere omgang met grondstoffen en aan het binnenklimaat.
De ontwikkeling staat volgens Heisteeg nog aan het begin. “In de regio Buurmalsen, Zaltbommel en Werkendam zijn we de pioniers voor biobased materialen.’’
