
Oekraïners in de oude school van Buurmalsen: hoe verliep alles?
NieuwsBUURMALSEN • In 2022 kwamen er Oekraïense vluchtelingen naar Nederland, er werden opvanglocaties gerealiseerd. Zo ook in Buurmalsen.
In maart 2022 organiseerde de gemeente een bijeenkomst in dorpshuis Ons Eigen Gebouw in Buurmalsen om te praten over de noodopvang voor Oekraïners in de oude school van Buurmalsen. De meeste eerste bewoners van de school wonen er niet meer, wel zijn de meeste omwonenden nog hetzelfde.
Wekelijks koffie drinken
Oksana Varianska (41) is een van de weinige bewoners die sinds de opening, van de school als opvanglocatie, op deze plek woont, samen met haar dochtertje Viktoria (6). “Toen wij hier kwamen wonen werden er door de bewoners van Buurmalsen veel activiteiten georganiseerd. Ook was er een wekelijks koffiemoment. Dan konden wij onze vragen stellen over Buurmalsen, de gemeente, geldzaken en faciliteiten.”
Opvang voor Oekraïners
In totaal zijn er in West Betuwe zeventien opvanglocaties voor Oekraïners. Deze locaties zijn verdeeld over verschillende kernen. Er zijn vier locatieleiders en een locatieleider voor praktische zaken verantwoordelijk voor de zeventien opvanglocaties. In totaal moet West Betuwe 383 Oekraïners opvangen.
De locatie klaarmaken
Wij zetten als Buurmalsen echt de schouders eronder.
De bewoners beamen dit. “Wij zetten als Buurmalsen echt de schouders eronder en hielpen vanaf het begin af aan enthousiast mee met de opvang voor Oekraïners”, vertelt een van de omwonenden. Gelijk na de eerste bijeenkomst, die door de gemeente werd georganiseerd, kwam een aantal bewoners samen en spraken ze over de manieren waarop ze dit initiatief konden steunen. Zo ontstond het idee om een website op te zetten www.buurmalsenhelpt.nl. Op deze website stond aangegeven welke spullen er nodig waren voor de nieuwe bewoners van de voormalige school en daarnaast kon men zich hier aanmelden als vrijwilliger of geld doneren. “Ook zijn we een keer naar een restaurant in Doorn gereden dat failliet was gegaan. De nieuwe eigenaar doneerde alle tafels en stoelen aan ons, dus we mochten zoveel meenemen als dat we nodig hadden”, vertelt een omwonende.
Ook Annet IJff, een van de omwonenden is trots op Buurmalsen. “We hielpen mee met de inrichting van de school. De gemeente hoefde eigenlijk alleen voor de bedden te zorgen. De rest hebben wij, als dorp geregeld. Daarom vind ik het nog steeds jammer dat de vrijwilligers die tijd en energie in de verbouwing en inrichting van de school hebben gestoken er tijdens de aankomst van de Oekraïners niet bij mochten zijn om ze welkom te heten. Wel waren er mensen van de gemeente aanwezig.”
De meeste vluchtelingen gingen direct kleding wassen, koken en uitrusten.
De gemeente laat weten dat het een hectische tijd was, en de eerste keer dat er in de gemeente een opvang geregeld moest worden. “Ambtenaren pakten naast hun reguliere werkzaamheden de taken op om de opvang te realiseren. De vluchtelingen kwamen rechtsreeks uit oorlogsgebied. Dit was voor de gemeente de reden om de ontvangst rustig te houden voor de vluchtelingen, en geen ontvangst te organiseren met betrokken bewoners en vrijwilligers. Medewerkers en een tolk ontvingen de vluchtelingen en maakten hen wegwijs in het pand. De meeste vluchtelingen gingen direct kleding wassen, koken en uitrusten. In de middag is de burgemeester nog even langs geweest, dat bezoek hield hij kort. Achteraf had er best een kleine afvaardiging van vrijwilligers aanwezig kunnen zijn. Een les voor een volgende keer”, laat een woordvoerder van de gemeente weten.
De locatieleider
Enige tijd nadat de voormalige school als opvanglocatie open was, stelde de gemeente een locatieleider aan. Varianska laat weten dat er meerdere locatieleiders geweest zijn en dat de locatieleider altijd goed bereikbaar is geweest. De Oekraïners kunnen met hun vragen naar de locatieleider. Wekelijks is er een spreekuur in de opvang.
Net als de beveiliging is er 24 uur per dag een brandwacht in het pand aanwezig.
Op dit moment is Esmie de locatieleider van de opvang in Buurmalsen. “De taken die ik heb zijn uiteenlopend. Onze hoofdtaak is de zorg voor een veilige leefomgeving voor de bewoners. Ik ben het eerste aanspreekpunt voor de bewoners en de omwonenden. Ik help met praktische zaken zoals de voorbereiding van het inschrijven in de gemeente en bijvoorbeeld bij het openen van een bankrekening, inschrijving van een huis- en tandarts maar ik word ook opgeroepen als er onderlinge problemen tussen de bewoners zijn of als er sprake is van een crisissituatie.” Verder heeft Esmie contact met de brandwacht en de beveiliging. “Net als de beveiliging is er 24 uur per dag een brandwacht in het pand aanwezig, de hele week. Vanwege de huidige brandveiligheidseisen is het nu nodig dat er een brandwacht in huis is. Als er brand uitbreekt handelt de brandwacht direct.”
Weinig contact
IJff: “Tot nu toe hebben de vrijwilligers vrijwel geen contact gehad met de locatieleider, hoewel we goed contact hadden met Welzijn West Betuwe, was het contact met de gemeente minimaal. Zij hebben ook nooit hun waardering voor de vrijwilligers geuit. Dat hebben wij wel gemist.”
Esmie: “Het opzetten van alles omtrent de opvang van Oekraïners was hectisch, omdat de plekken snel klaar moesten zijn. In de tussentijd zijn er ook verschillende bewoners vertrokken en nieuwe bewoners gekomen. Inmiddels loopt alles en hebben we ook meer tijd voor andere taken. Ik hoop in het nieuwe jaar ook langs te gaan bij de direct omwonenden van deze opvang.”
‘Zelfs een doop gevierd’
Naast het inrichten van het voormalig schoolgebouw heeft de buurt veel activiteiten georganiseerd. “We zijn een keer naar de kinderboerderij geweest, hebben barbecues georganiseerd, een kerstboom werd elk jaar geregeld en het sinterklaasfeest werd ook op de school gevierd. Er is zelfs een keer een doop van een pasgeboren kind gevierd”, vertelt de bewoner. Inmiddels zijn er geen uitjes meer en ook geen koffiemomenten met de buurt. “Dit is ook niet meer nodig, inmiddels vragen de nieuwe bewoners aan de oude bewoners hoe alles werkt, waar de supermarkt is of waar men een fiets kan krijgen”, legt IJff uit.
Toch is er nog wel goed contact. Toen Varianska haar schouder brak wist ze niet wat ze moest doen. “Ik besloot naar een van de omwonende toe te lopen. Hij bracht mij meteen naar het ziekenhuis en zorgde ervoor dat mijn dochtertje naar school kon blijven gaan. Ik kon namelijk niet meer fietsen om haar weg te brengen met een gebroken schouder.”
Voorlopig lijkt het erop dat de gemeente ook het komende jaar 383 Oekraïners op moet vangen, dus ook de oude school in Buurmalsen zal voorlopig nog dienen als opvang voor Oekraïners.
Anne Ruth den Hertog






















