Stolpersteine voor joodse schoonzussen uit Leerdam

LEERDAM • In Leerdam werden dinsdagmiddag Stolpersteine geplaatst voor twee joodse vrouwen, die in 1942 door de nazi's werden opgepakt en enkele dagen later werden vermoord in concentratiekamp Auschwitz.

Het gaat om Rebecca Blok en haar schoonzus Jansje Blok-Meyer. De stenen werden aangebracht op de plek waar zij in 1942 woonden: de Oranje Nassaulaan 16 en een inmiddels afgebroken woonhuis aan de Dr. Kuyperstraat in wijk West.

De stenen werden geplaatst door Gunter Demnig, de bekende initiatiefnemer van dit internationale project uit Duitsland. Bij de plechtigheid waren ook de kleinkinderen van Jansje Blok-Meyer aanwezig. Tijdens de plaatsing speelde de klezmerband Agge Nebbisj een aantal Joodse melodieën.

Voorafgaand aan de plechtigheid was er een bijeenkomst in gebouw Go. De nazaten van Jansje en overige gasten werden verwelkomd door wethouder Bart Bruggeman.

Wouter Rijneveld vertelde in het kort over het leven van de beide schoonzussen. Hij was twee jaar geleden één van de initiatiefnemers voor het plaatsen van de Stolpersteine en heeft uitvoerig onderzoek gedaan naar de familiegeschiedenis. "Je ziet ze nauwelijks, die kleine gedenktekens, neergelegd tussen de grote straatstenen. Bedoeld voor de woonhuizen van mensen die door de nazi's zijn verdreven, gedeporteerd, vermoord of tot zelfmoord gedreven zijn."

De Stolpersteine zijn een inmiddels over heel Europa verspreid monument voor de slachtoffers van het Nationaal Socialisme: voor joden, zinti Roma, politieke gevangenen, dienstweigeraars, homoseksuelen, Jehova's Getuigen en gehandicapten." Voor deze mensen zijn de Stolpersteine bedoeld. "Struikelstenen, omdat je erover struikelt met je hoofd en je hart en je moet je buigen om de tekst te kunnen lezen." 

Op elke struikelsteen (een plaatje van 10 bij 10 centimeter) staat gegraveerd de naam, de geboortedatum, datum van deportatie en plaats en datum van overlijden. "Want een mens is pas vergeten als zijn naam is vergeten", aldus Rijneveld.