Gemeente Buren verdeeld over tempo aardgastransitie
Nieuws
Buren – De gemeenteraad van Buren is verdeeld over het tempo van het warmteprogramma. Een deel van de raad dringt aan op meer tempo en regie, terwijl de burgemeester en wethouders juist vasthouden aan een voorzichtige koers. Volgens wethouder Jan Keuken dwingen de krappe financiële situatie en de overbelasting op het stroomnet de gemeente tot die koers.
De discussie vond plaats tijdens een debat over plannen voor een nieuw warmteprogramma. Gemeenten moeten vanaf eind 2027 zo’n programma hebben. Hierin moet staan hoe de gemeente werkt naar een aardgasvrije omgeving in 2050.
Drie scenario’s
Om goed voorbereid te zijn is de gemeente Buren nu al bezig om een kader te bepalen voor het warmteprogramma. Het college van burgemeester en wethouders bood drie scenario’s aan, waarbij elk scenario ambitieuzer is dan de vorige. De keuze tussen scenario 1 en 3 bleek een kwestie waar de raad over verdeeld was.
Het college pleit voor scenario 1, genaamd ‘Basis op orde’. In dit scenario voldoet Buren aan de wettelijke plichten van het moment en wordt het huidige beleid aangehouden. De gemeente is een informatiepunt voor inwoners en helpt via het Energieloket. Het huidige budget van €94.500 per jaar blijft gelijk en er komt geen extra geld vrij om bewonersinitiatieven te steunen.
Verschillende fracties in de raad zien echter meer in scenario 3, genaamd ‘Versnellen en ontwikkelen’. In dit scenario neemt de gemeente een actieve rol op zich. Binnen vijf jaar zouden er concrete uitvoeringsplannen voor alle dorpskernen moeten liggen en moet er geld vrijgemaakt zijn voor gezamenlijke warmtenetten. Dit scenario is echter een stuk duurder, namelijk €190.000 per jaar. PRO en D66 spreken hiervoor hun steun uit.
Zorgen over kosten
Kritische raadsleden zijn bang dat het sobere scenario 1 niet toereikend gaat zijn en de gemeente na 2030 dwingt tot een dure inhaalslag. Daarnaast waarschuwden partijen PRO en D66 dat inwoners de dupe worden: als de gemeente de regie en gezamenlijke oplossingen laat zitten, gaan inwoners een hogere energierekening betalen. "Als je hier geen geld voor uittrekt, betekent dat een lastenverhoging voor inwoners, want dan moeten zij alles zelf doen. En dat betekent dat die lastenverhoging misschien wel niet in de gemeentebelasting zit, maar gewoon in de energierekening. En misschien is dat wel een veel duurdere rekening", aldus PRO-burgerlid Leontine de Lange. Gemeentebelangen en PCG zijn terughoudender, maar delen de zorgen voor hogere kosten voor inwoners en de gemeente op de lange termijn.
Ook benadrukte De Lange dat de terughoudende rol van de gemeente gaat leiden tot ongelijkheid: "De komende winter zal de energierekening voor een aantal bewoners al onbetaalbaar worden. Een deel van de bewoners maakt zich niet zoveel zorgen. Dat zijn inwoners die een flinke spaarpot hebben, genoeg tijd hebben en mogelijkheid om zich te verdiepen in manieren waarop zij in huis kunnen verwarmen. Maar er is ook een andere groep inwoners binnen onze gemeente die geen tijd heeft om zich te verdiepen in de mogelijkheden." De Lange waarschuwt voor het gevaar van scheve verhoudingen als de gemeente geen leidende rol op zich neemt waarbij inwoners met een kleinere portemonnee op de lange termijn duurder uit zijn.
Wethouder Keuken zei zichzelf te kunnen vinden in de zorgen, maar dat de keuze voor scenario 1 voornamelijk een financiële is. De lastenverhoging van bijna een ton per jaar die met scenario 3 gepaard gaat is op dit moment niet verantwoord volgens Keuken. Verder gaf Keuken aan dat ook het volgen van scenario 1 uiteindelijk zal leiden tot ‘de ambitie om in 2050 aardgasvrij te zijn.’ De wethouder benadrukte daarnaast dat netcongestie juist zou vragen om een pas op de plaats: de focus moet eerst liggen op isolatie en energiebesparing voordat huishoudens massaal van het gas afstappen en het stroomnet verder belasten.
Wachten op toekomstige innovaties
Tijdens het debat merkte de wethouder op dat de route naar 2050 nog lang is en dat de gemeente niet vol moet inzetten op de techniek die nu beschikbaar is, omdat nieuwe technologieën nieuwe kansen kunnen bieden. Deze opmerking staat opvallend genoeg tegenover de eerder vastgestelde Omgevingsvisie van Buren. Daarin staat nadrukkelijk dat de gemeente moet beginnen met bestaande technieken en juist niet moet wachten op toekomstige innovaties.
Op dinsdag 22 september stemt de raad over welk scenario verder uitgewerkt gaat worden en wat daarmee de koers op het gebied van warmte gaat worden.
Kick Boelens
