Onderzoek naar stofvorming rondom staalslakken terrein Spijk

SPIJK • Gemeente West Betuwe heeft in september een luchtonderzoek laten uitvoeren naar de kwaliteit van de lucht rondom het staalslakken terrein in Spijk. De metingen die gedaan zijn laten geen overschrijdingen zien. 

Hoe zat het ook alweer?
Op het terrein van The Dutch werden staalslakken gebruikt om een parkeerplaats en later een geluidswal te maken. Deze staalslakken kwamen in aanraking met water. Het Waterschap trok in maart 2019 aan de bel. Het oppervlaktewater tussen het Lingebos bij Spijk en de A15 was vervuild met zware metalen. Om verdere schade te voorkomen zette het Waterschap een gemaal stil, stopte het de inlaat vanaf de Linge en liet op drie plekken watergangen afdammen. Verder begon het Waterschap intensieve metingen uit te voeren. De metingen gebeuren nog steeds met regelmaat.

Onderzoek naar de luchtkwaliteit

Tijdens de bewonersavond van 4 april in Spijk vroegen omwonenden naar luchtkwaliteit metingen. Bewoners gaven aan dat ze meetresultaten wilden zien om te controleren dat stof, dat vanaf het staalslakken terrein naar de omgeving waait, geen chroom-6 bevat. Chroom-6 is een veel besproken metaal dat in het grondwater bij Tata Steel is gevonden en kankerverwekkend is. 

Bewoners vroegen of er een: ‘in het slechtste geval’ meting gedaan kon worden. Deze meting heeft de gemeente van 30 augustus tot en met 6 september uit laten voeren door RPS Advies- & Ingenieursbureau.

Het onderzoek

Dit bureau heeft metingen op zes verschillende plekken uitgevoerd. Eén referentiemeting, op een plek waarnaar de wind niet tot nauwelijks bewoog. Een meting aan de rand van het terrein en drie metingen aan de Haarweg, waarvan één in een woning. De wind bewoog twee tot drie dagen in de richting van deze plekken. Ook is er één meting aan de Poelweg in Vuren gedaan. De wind bewoog één dag in de richting van deze plek.

Omdat stofvorming voornamelijk in droge periodes voorkomt zijn de metingen in een relatief droge week uitgevoerd. Het heeft in deze week maar één keer geregend.

Wat zijn staalslakken ook alweer?
Staalslakken zijn een bijproduct dat ontstaat bij de productie van staal. Ze bestaan uit gesmolten gesteente en mineralen die zich tijdens het smeltproces van het ijzer afscheiden. Na afkoeling en stolling vormen ze harde, steenachtige materialen. Als staalslakken in aanraking komen met water, kunnen er schadelijke stoffen vrijkomen. Ook kunnen staalslakken ervoor zorgen dat vaste materialen die in de grond zitten, en op zichzelf niet schadelijk zijn, vloeibaar worden en daardoor wel schadelijk zijn.

Op alle meetlocaties zijn de volgende stoffen gemeten: Inhaleerbaar stof, calcium, vanadium, mangaan, chroom en Chroom-6. Mangaan en Chroom-6 zijn niet in een meetbare hoeveelheid gevonden. Inhaleerbaar stof, calcium, vanadium en chroom zijn op de gemeten plekken (inclusief de referentieplek) wel in kleine hoeveelheden gevonden. 

De resultaten van de metingen die in de woning aan de Haarweg zijn gedaan zijn ongeveer gelijk aan de resultaten van de referentieplek.

Het onderzoeksbureau stelt hieruit vast dat er tussen 30 augustus en 6 september op de meetlocaties rond het terrein met staalslakken geen schadelijke stoffen in gevaarlijke hoeveelheden zijn gevonden. 

Grondwater onderzoek

Op verzoek van een omwonende met een waterbron heeft de gemeente onderzoek laten doen naar de invloed van staalslakken op het grondwater. De conclusie is dat de waterbron niet wordt beïnvloed. Dit komt door de bodemlagen zoals veen, klei, zand en de stromingsrichting van het grondwater.