Noodkreet agrariërs Waal in Den Haag over winnen water: ‘Geen aandacht Oasen voor fruitteelt’
NieuwsWaal - ‘De bodem wordt letterlijk onder onze voeten vandaan getrokken.’ Agrariërs uit Waal luidden afgelopen week bij Provinciale Staten de noodklok over de mogelijke komst van een waterwinlocatie van Oasen in hun directe omgeving. De provincie heeft Waal als voorkeurslocatie van de zes opties in de Alblasserwaard en de Krimpenerwaard aangewezen.
Het beeld van de Alblasserwaard: weilanden met koeien. Maar dat de streek ook fruitteeltbedrijven herbergt, is minder bekend. En daar wringt volgens de insprekers uit Waal de schoen, zo lieten zij Provinciale Staten vorige week woensdag weten.
“Al meer dan twintig jaar werken boeren en grondeigenaren samen aan natuurvriendelijk beheer”, benadrukte Edwin van den Heuvel. “Dat is zichbaar. Kieviten en grutto’s broeden er volop, er is een groeiende populatie reeën, die kunnen schuilen in de boomgaarden. Die unieke combinatie van extensief beheer en fruitteelt dreigt nu verloren te gaan.”
Streep door gebruiken gewasbeschermingsmiddelen
Want waterwinning zorgt voor verdroging van de bodem. Volgens de fruitteeltbedrijven is dat funest. Zeker zo belangrijk: door de grondwaterbescherming gaat er een streep door het gebruiken van gewasbeschermingsmiddelen.
Dit zou voor ons het einde betekenen
Bastine Pek: “Zelfs overstappen naar biologisch spuiten helpt niet. Dit zou voor ons het einde betekenen. De effecten voor de fruitteelt zijn niet of nauwelijks meegenomen.”
Arie Pek voegde toe: “Waarom is er niet gekeken naar waterwinning op grotere dieptes? Nu wordt gekozen voor het eerste watervoerende pakket tussen de 15 en de 45 meter, wat het meeste effect heeft op de bodem. Drinkwaterbedrijf Vitens gaat bijvoorbeeld in Benschop water winnen op 120 meter diepte.”
‘Dieper water winnen willen we zeker gaan verkennen’
Bijkomend voordeel is ook dat er volgens de agrarische ondernemers dan geen verbod komt op gewasbeschermingsmiddelen. Arjan Driesprong, directeur-bestuurder van drinkwaterbedrijf Oasen, sprak ook Provinciale Staten toe.
Hij liet die mogelijkheid open. “Dat willen we zeker gaan verkennen.” In reactie op de andere insprekers beklemtoonde hij dat het onderzoek naar de nieuwe waterwinlocatie nog in een vroege fase zit. “In de volgende fase gaan we het verfijnen. De fruitteelt is wel degelijk meegenomen.”
‘Fruitteelt een ondergeschoven kindje’
Meerdere provinciale fracties zetten daar vraagtekens bij. Gezina Atzema (VVD): “Ik kan mij niet aan de indruk onttrekken dat fruitteelt een ondergeschoven kindje was.”
Nico de Jager (SGP): “De fruitsector komt er in de gedane onderzoeken niet voldoende uit. Ik heb geen antwoord kunnen vinden op de vraag of deze sector onevenredig zwaar belast wordt.”
Aantasten leefgebied weidevogels
Ook het aantasten van het leefgebied van weidevogels kwam ter sprake. Bij ruimtelijke ontwikkelingen weegt dit zwaar in het oordeel van de provinciale overheid, maar juist bij Waal is het negatieve effect op dit onderdeel van alle zes de locaties het zwaarst.
BBB stelde daar vragen over en vond de Partij voor de Dieren aan haar zijde. “Wij betreuren de keuze voor Waal. De natuur delft hierdoor duidelijk het onderspit. Waarom kiest u niet voor bijvoorbeeld Streefkerk-Oost, met het minst negatieve effect op weidevogels?”
Bewaken van het proces
Andere partijen als Volt en D66 stemden juist in met Waal als voorkeurslocatie. De redenering: elke locatie heeft zijn nadelen en de druk om meer schoon drinkwater te winnen is hoog.
Gedeputeerde Arne Weverling (VVD) noemde als rol van de provincie vooral het bewaken van het proces. “Waal brengt de minste nadelen met zich mee, al zal het vervolgonderzoek hier verder duidelijkheid over geven. Wel zal ik nog nakijken hoe de fruitteelt precies is meegenomen. Ik weet niet precies tot achter de komma wat waterwinning voor fruitteeltbedrijven gaat inhouden. Daarover zal ik u nog nader informeren.”
Provincie kiest Waal om 8 miljoen kubieke meter water te winnen
Bij een keuze voor Waal zijn er de minste effecten voor bebouwing, infrastructuur, waterkeringen en landbouw. Dat is de reden voor de provincie Zuid-Holland om van de zes mogelijke plekken voor een nieuwe waterwinlocatie in de Alblasserwaard en de Krimpenerwaard voor deze locatie de voorkeur uit te spreken.
Water winnen in Waal biedt volgens de provincie zelfs een verbetering voor de daar gevestigde agrarische bedrijven. ‘Doordat er een verlaging van de grondwaterstand optreedt worden de omstandigheden hier iets droger en verbeteren deze voor de huidige landbouwgewassen.’
‘Bodem wordt letterlijk onder onze voeten vandaan getrokken’
Dat de boeren zelf daar anders tegenaan kijken, bleek vorige week woensdag bij de door de BBB aangevraagde bespreking van dit dossier (zie artikel hiernaast).
Melkveehouder Dirk Rietveld sprak daarin zijn grote zorgen uit over de gevolgen van waterwinning. “De bodem wordt letterlijk onder onze voeten vandaan getrokken. Na de komst van de waterwinlocatie De Steeg in Langerak zijn er al meerdere boeren omgevallen en vertrokken. Begrijpt u dat wij ons zorgen maken?”
De al bestaande waterwinning was voor Rietveld en de andere insprekers ook een punt dat zij onder de aandacht van Provinciale Staten brachten. Edwin van den Heuvel: “In ons gebied wordt al 11 miljoen kubieke meter water gewonnen. Wij begrijpen dat we allemaal ons steentje bij moeten dragen voor schoon drinkwater, maar Waal doet dat met deze winning in onze achtertuin al.”
