Agrarische ondernemers luiden noodklok: ‘Jaarlijks miljoenen euro’s schade als Oasen water gaat winnen in Waal’
Nieuws 26.019 keer gelezenLangerak/Waal - Miljoenen euro’s aan schade en het verlies van honderden hectares aan landbouwgrond. Dat zijn volgens agrarische bedrijven uit Waal, Langerak, Lexmond, Groot-Ammers en Goudriaan de desastreuze gevolgen van een nieuwe waterwinlocatie bij Waal.
Zij luiden de noodklok bij het gemeentebestuur. ‘We zijn behoorlijk gefrustreerd dat er wel over ons, maar niet met ons wordt gesproken.’
Drinkwaterbedrijf Oasen startte enkele jaren geleden een zoektocht naar nieuwe locaties om drinkwater te winnen. Als opties liggen nu in de Krimpenerwaard Den Hoek (tussen Bergambacht en Lekkerkerk) en Bergambacht-West en in de Alblasserwaard Streefkerk-Oost (grenzend aan de Veerweg), Streefkerk-West (langs de Halfweg) en Waal (langs de Boonevlietweg) op tafel. De zesde locatie zou een combinatie zijn van Den Hoek en Streefkerk (tussen de West en Oost, langs de Middenpolderweg).
Het gemeentebestuur sprak in oktober de voorkeur uit voor het terrein in Waal. Tot grote teleurstelling van agrarische ondernemers in de omgeving ervan:
‘Een waterwinlocatie in Waal betekent het einde van een bloeiend familiebedrijf met fruitteelt, kersenboomgaard, landwinkel en terras’, stellen zij in een brief aan het gemeentebestuur. ‘Daarnaast worden vier veehouderijen zwaar getroffen door de beperkingen op hun grond. Verder worden nog tientallen andere agrarische bedrijven getroffen door gedeeltelijke beperkingen op hun grond.’
Verlies van 580 hectare landbouwgrond
Daarnaast vrezen de ondernemers dat een waterwinlocatie bij Waal gaat leiden tot het verlies van 580 hectare landbouwgrond, door de beperkingen die het winnen van drinkwater met zich meebrengt.
Bij het kiezen van Waal als voorkeurslocatie noemde de gemeente expliciet de nadelen op de locatie Streefkerk Oost: ‘Deze raakt met name één melkveehouderij specifiek. De locatie van het bedrijf met de bijpassende woning en omliggende gronden liggen direct naast, respectievelijk ter plaatse van de ingetekende puttenvelden.’
Een afweging die bij de briefschrijvers in het verkeerde keelgat schoot. ‘Het frustreert ons dat onze eigen gemeente wel oog had voor één agrarische onderneming in Streefkerk, maar geen oog heeft voor tientallen bedrijven in Langerak.’
‘Oasen probeert al afspraken te maken voor proefboringen’
Drinkwaterbedrijf Oasen gaf eerder aan groot belang te hechten aan het meenemen van de bewoners en bedrijven in de omgeving van een nieuwe waterwinlocatie. Over de uitvoering daarvan zijn de agrarische ondernemers in de buurt van Waal evenmin te spreken:
‘In het rapport geeft Oasen aan dat er voor de variant Waal geen noemenswaardige effecten zijn voor de landbouw. Voorzichtige prognoses laten ons echter zien dat we met de ons nu bekende feiten elk jaar voor miljoenen euro’s schade hebben op onze bedrijven.’
Volgens hen probeert Oasen al afspraken voor proefboringen te maken met grondeigenaren. ‘Er is echter nog geen definitief besluit over de voorkeurslocaties op bestuurlijk niveau en ook Oasen zelf heeft publiekelijk nog geen voorkeurslocatie aangewezen. We zijn als agrarische ondernemers verrast door deze ontwikkeling.’
Ook zijn we behoorlijk gefrustreerd dat er wel over ons, maar niet met ons wordt gesproken
Voor hen voelt het hierdoor alsof het eigenlijke besluit al is gevallen. ‘Helaas hebben we te veel verwachting gehad van het participatieproces en de intenties van Oasen. (..) Ook zijn we behoorlijk gefrustreerd dat er wel over ons, maar niet met ons wordt gesproken. Verder neemt initiatiefnemer Oasen onze zorgen niet serieus, maar versterkt onze zorgen alleen maar.’
De planning van Oasen was om in het eerste kwartaal van 2026 de voorkeurslocatie te kiezen. De keuze is uitgesteld toto april. Deze wordt vervolgens verder onderzocht.
Een jaar later volgt dan de stap om bij de provincie de winvergunning aan te vragen. Van 2028 tot en met 2030 is de voorbereidingsfase, met onder meer het aanvragen van de omgevingsvergunningen en het aankopen van de gronden. De uitvoeringsfase staat voor 2030 tot 2035 op de planning.
Het artikel gaat hieronder verder.
Oasen: mogelijke schade is nu nog niet vast te stellen
Miljoenen euro’s schade? Oasen benadrukt in een reactie dat die conclusie nu zeker nog niet getrokken kan worden. Het Kontakt kreeg de volgende antwoorden op vragen over de zorgen van agrarische ondernemers over een mogelijke waterwinlocatie in Waal (zie artikel hiernaast).
Wat vindt Oasen van de zorgen van de briefschrijvers?
’We begrijpen dat ondernemers zich zorgen maken over hun bedrijfsvoering. Juist daarom is het belangrijk om te benadrukken dat de bedragen en oppervlaktes in deze fase geen vaststaand gevolg zijn. Er is nog geen voorkeursalternatief vastgesteld. In de vervolgfase wordt een gekozen voorkeursalternatief verder uitgewerkt en komen effecten en mogelijke maatregelen concreter in beeld, ook per perceel en bedrijf. Daarbij is het uitgangspunt om effecten waar mogelijk te voorkomen en anders te beperken. Zo laten bestaande waterwinlocaties van Oasen laten zien dat landbouw in de omgeving van een waterwinning goed mogelijk is.’
Op welke manier zijn de briefschrijvers betrokken bij het proces?
‘Op meerdere manieren is de omgeving betrokken. Zo zijn alle betrokkenen in het invloedsgebied persoonlijk uitgenodigd voor de inloopbijeenkomsten in oktober 2025. Daarnaast zijn er klankbord- en expertgroepen geweest waarin onder andere landbouw- en natuurbelangen vertegenwoordigd waren. Ook hebben we individuele gesprekken gevoerd met perceeleigenaren van percelen waar puttenvelden indicatief zijn ingetekend, om vragen te beantwoorden en toelichting te geven op het proces. Ook hebben we persoonlijk contact gehad met andere betrokkenen in het gebied die hun zorgen hebben geuit. Hun vragen en zorgen nemen we serieus.’
Klopt het dat er al pogingen zijn geweest om afspraken te maken voor proefboringen?
‘Er zijn geen proefboringen uitgevoerd en er zijn ook geen concrete afspraken gemaakt voor proefboringen. In gesprekken met perceeleigenaren van percelen waar puttenvelden indicatief zijn ingetekend, is wel verkend of zij in een latere fase, als er een voorkeursalternatief is gekozen, open zouden staan voor nader onderzoek. Zulke verkenningen betekenen nadrukkelijk niet dat er al een keuze is gemaakt.’
Wat vindt Oasen van de opmerking dat er in Waal ‘geen noemenswaardige effecten’ zouden zijn voor de landbouw?
‘Dit is geen conclusie die Oasen aangeeft in het rapport. Allereerst gaat het rapport niet over een beoordeling in absolute zin, maar is het een relatieve vergelijking tussen zes locaties. Daarnaast staat in het rapport dat Waal op het criterium ‘doelrealisatie landbouw’ positief scoort, maar op ‘landbouwareaal binnen grondwaterbeschermingszone’ juist sterk negatief, doordat 585 hectare binnen die zone valt.’
Gaat Oasen op basis van de klacht het gesprek aan met deze agrarische ondernemers?
‘Ja, we hebben gesproken met de briefschrijver. Wij zijn en blijven in contact met direct betrokkenen in de omgeving. We voeren gesprekken om zorgen en vragen goed te begrijpen en toe te lichten welke stappen in het proces wanneer aan bod komen. Daarbij nemen we signalen mee in de verdere voorbereiding en bestuurlijke weging.’
