‘Er was genoeg ruimte in ons huis’
Algemeen
LEKKERKERK • In 2015 is het precies 75 jaar geleden dat tijdens de inval van Duitsland de Slag om de Grebbeberg plaats vond. Bijna zesduidend inwoners van Rhenen werden geëvacueerd naar de Krimpenerwaard. Ondanks haar hoge leeftijd kan Corrie den Hartog-de Bruin (88) uit Lekkerkerk zich de aankomst van de evacués in haar woonplaats nog goed herinneren. Ze ziet ze nog lopen over de dijk, op weg naar hun tijdelijke adres. Haar ouders vingen vijf evacués op, vier volwassenen en een kind. Best veel, “maar er was genoeg ruimte in ons huis aan de Opperduit. Mijn ouders hadden acht kinderen. De meesten waren echter al het huis uit. Alleen ik en m’n broer woonden nog thuis.” Kolenschuit Zwart en vies waren de gasten uit het oosten toen ze voor de deur stonden bij de familie De Bruin. Daar was wel een verklaring voor. “Een kolenschuit had hen hier afgezet in Lekkerkerk. Die waren van binnen verschrikkelijk smerig. Vandaar dat ze er zo uitzagen.” Over de mensen zelf weet mevrouw Den Hartog-de Bruin - destijds veertien jaar oud - niet zo heel veel meer. “Alleen dat ze heel aardig waren. En dankbaar dat ze een tijdje bij ons mochten blijven. Hoe lang dat is geweest, weet ik niet meer. Wel weet ik nog dat hun huis in Rhenen niet was beschadigd tijdens de inval. Dat was een geluk, want de hele binnenstad van Rhenen lag in puin.” Er werden in de eerste oorlogsdagen zo'n 5.800 evacués opgevangen in de Krimpenerwaard. Hoeveel daarvan in Lekkerkerk terecht kwamen, durft Adri van Vliet van historische vereniging ‘Lekkerkerk door de tijd’ niet te zeggen. Hij schat dat het er enkele honderden zijn geweest. “Toen Rhenen frontstad werd, lag er al een plan klaar om de bevolking naar het westen te evacueren. Hiervoor waren rijnaken en andere binnenvaartschepen gevorderd.” De bedoeling was volgens Van Vliet om ze voorbij Rotterdam te brengen. Het eigenlijke doel van hun reis bereikten ze nooit, "want bij Rotterdam en Dordrecht werd al hevig gevochten. De schepen konden niet verder dan Krimpen aan de Lek.” Een aantal schepen meerden aan in Bergambacht waar ze in het holst van de nacht werden ontruimd. Het lukte de geëvacueerden onder te brengen in de gemeenten Krimpen aan de Lek, Lekkerkerk, Schoonhoven, Bergambacht, Berkenwoude, Ammerstol en het iets verderop gelegen Nieuw-Lekkerland. Herinnering ‘Lekkerkerk door de tijd’ probeert in contact te komen met de mensen uit het dorp die meer kunnen vertellen over de opvang van de evacués in de Krimpenerwaard. Dit doet de historische vereniging op verzoek van de Historische Vereniging Oudheidkamer Rhenen en omstreken (HVOR). “De HVOR wil de herinnering aan deze zware en moeilijke tijden in die gemeente levend houden”, zegt Van Vliet. “Daarom willen zij de verhalen van de mensen die de mobilisatie en evacuatie hebben meegemaakt graag horen en vastleggen opdat zij bewaard blijven voor de komende generaties.” Wie zijn of haar verhaal wil vertellen, kan contact opnemen met Adri van Vliet. Dat kan telefonisch op: 0180-662721 of 06-54392483. Een e-mail sturen kan ook naar: adrivanvliet@planet.nl. Het is ook mogelijk om met Piet Hovestad van de HVOR contact op te nemen via: 06-26468773 of e-mail: piet@hovestad.eu. Floris Bakker
