Gemeente Altena brengt met risicokaart ontplofbare oorlogsresten beter in beeld

ALTENA • Gemeente Altena heeft onderzoek gedaan naar ontplofbare oorlogsresten in de gemeente. Op een risicokaart zijn gebieden inzichtelijk met een verhoogde kans op oorlogsresten in de grond. De ontplofbare resten vormen onaangeroerd geen gevaar. De risicokaart helpt de veiligheid te bevorderen bij diepere graafwerkzaamheden. In risicogebieden is dan vaak extra onderzoek nodig. Er is een paraplubestemmingsplan en beleid opgesteld waarin dit is vastgelegd. Tot en met 16 november 2023 liggen de plannen ter inzage en kan er een inspraakreactie gegeven worden.

In de Tweede Wereldoorlog is er veel gevochten in het gebied van de gemeente Altena. In de winter van 1944 en het voorjaar van 1945 was er in Altena een frontlinie. Een deel van de munitie is in de bodem achtergebleven. Op basis van historisch onderzoek is een risicokaart gemaakt, waarop locaties staan waar de kans op ontplofbare oorlogsresten in de grond aannemelijk is. 

Onderdeel van vergunning
Om de kans op ongelukken te verkleinen is er een paraplubestemmingsplan gemaakt met regelgeving hoe om te gaan met (grotere) graafwerkzaamheden in deze risicogebieden. Veel grondroerende werkzaamheden dieper dan 30 centimeter zijn op dit moment al vergunningsplichtig. Binnen die vergunningsaanvraag kijkt de gemeente ook naar het risico op aantreffen van ontplofbare oorlogsresten. 

Als een aanvraag in een risicogebied ligt, moet er een locatie gebonden explosieven inventarisatie (LEI) worden uitgevoerd. Daarmee beoordeelt de gemeente of er nader onderzoek naar oorlogsresten nodig is op die specifieke locatie. Dat is niet altijd nodig, bijvoorbeeld omdat er na de oorlog al grotere graafwerkzaamheden zijn geweest, zoals bij de aanleg van een woonwijk. Resultaten van extra onderzoek worden bijgehouden op de kaart, zodat deze actueel blijft.

Onschadelijk maken
Als onderzoeken wijzen op de aanwezigheid van ontplofbare oorlogsresten worden deze opgespoord. Bij het vinden van ontplofbare oorlogsresten maakt de Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD) de resten op een vernietigingslocatie onschadelijk. Voor de kosten van het opsporen en ruimen van ontplofbare oorlogsresten kunnen initiatiefnemers via de gemeente een bijdrage (suppletie) krijgen van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties. 

Veiligheid vergroten
Burgemeester Egbert Lichtenberg benadrukt dat de kans zeer klein is dat achtergebleven oorlogsresten spontaan ontploffen: “We willen inwoners en initiatiefnemers bewust maken dat in delen van Altena er een verhoogde kans is op oorlogsresten in de grond. Bij grotere werkzaamheden vraagt dat soms onderzoek. Dat doen we om de veiligheid te vergroten. Bij kleinere werkzaamheden zoals onderhoud aan de bestaande (naoorlogse) riolering of het planten van een boompje in de tuin is dat niet nodig. Inwoners en initiatiefnemers kunnen altijd met de gemeente contact opnemen voor advies.”

De risicokaart is te zien via de website van de gemeente. Het bestemmingsplan en bijbehorende regelgeving liggen ter inzage op het gemeentehuis of zijn in te zien via www.ruimtelijkeplannen.nl.