Bomvol stroomnet: ‘één op de drie straten in West Betuwe gaat open’

Buurmalsen - Het stroomnet in Rivierenland zit bomvol. Doordat steeds meer bedrijven overstappen naar elektriciteit en doordat er steeds meer warmtepompen, laadpalen en zonnepanelen zijn, raakt het netwerk op meerdere plekken overbelast. Om de regio klaar te maken voor de toekomst, komt er in Buurmalsen een nieuw regelstation. Tegelijkertijd worden in vrijwel alle kernen kabels vervangen en honderden nieuwe transformatorhuisjes geplaatst. 

In het elektriciteitsnet loopt de elektriciteit van hoogspanningsleidingen, de hoge ijzeren torens met lijnen, naar onderstations en regelstations. Zo staan er onder meer in Tiel en Zaltbommel grote onderstations. In Culemborg en Medel kleinere onderstations. En in Beesd, Neerijnen, Wamel en Buurmalsen regelstations. Vanuit deze regelstations loopt het stroom naar transformatorhuisjes, die de stroom uiteindelijk bij de consumenten brengen.

Verdubbeling nodig

“Wat er nu ligt voor het stroomnet, moet er nog een keer komen”, legt Martijn Schwering van Liander, de regionale netbeheerder, uit. Het stroomnet moet dus in korte tijd worden verdubbeld. Zo staan er in Rivierenland vijf grote onderstations (Tiel, Dodewaard, Druten, Zaltbommel en Zuilichem). “Hier moeten er nog vier bij komen”, legt Schwering uit. Omdat het tijd kost om dit allemaal aan te leggen, blijven er problemen op het stroomnet. “We verwachten dat deze problemen ongeveer tien jaar duren.” Daarom wordt er ook gezocht naar andere oplossingen. “Zoals het lokale opgewekte stroom van bijvoorbeeld windmolens en zonnepanelen, direct lokaal afzetten”, legt wethouder duurzaamheid Joke van Vrouwerff (West Betuwe) uit. “Als de opgewekte stroom direct lokaal wordt afgezet, hoeft het niet het stroomnet op. Dat geeft meer ruimte”, vult Schwering aan.

Gemeente West Betuwe zoekt daarom samen met gemeente Culemborg en gemeente Buren naar manieren om pieken te verminderen en lokale opwek beter te benutten.

Regelstation Buurmalsen

Ook zijn er al allerlei ontwikkelingen gaande om het stroomnet te verdubbelen. Zo is het regelstation in Neerijnen recentelijk vernieuwd. En komt er een nieuw regelstation in Buurmalsen. “Het huidige regelstation aan de Brink 1a, heeft zijn maximale capaciteit bereikt. Uitbreiden kan niet, vanwege ruimtegebrek”, aldus Schwering. Daarom heeft het college van West Betuwe aan de rand van Buurmalsen een nieuw perceel aangewezen. Er wordt onderzocht of het nieuwe regelstation op dit perceel kan komen. Dit perceel ligt aan de Burensedijk en de Rooimond.

Hoewel er een nieuw onderstation in Culemborg komt, heeft Liander ontdekt dat de maximale capaciteit van het huidige onderstation in Culemborg al wordt overschreden, voordat er een nieuw onderstation is. Die overschrijding gaat rond 2029-2030 gebeuren. “Naast de verdubbeling van het net, zijn andere oplossingen dus ook nodig”, aldus Schwering.

Kabels verzwaren 

Het regelstation in Buurmalsen en het onderstation in Culemborg zijn slechts onderdelen van een veel grotere operatie. Door de toenemende vraag naar elektriciteit moeten in de regio kabels worden verzwaard en transformatorhuisjes worden bijgeplaatst. In totaal komen er in West Betuwe ongeveer 300 nieuwe transformatorhuisjes.
In meerdere wijken wordt gezocht naar locaties voor deze huisjes.
Ook gaat één op de drie straten in West Betuwe minimaal twee keer open. Voor het leggen van nieuwe kabels en later ook voor het verwijderen van de oude kabels. De nieuwe kabels kunnen namelijk niet direct worden aangesloten.
Dit project wordt per buurt uitgevoerd.

Per brief en via de BouwApp worden inwoners op de hoogte gehouden van werkzaamheden. De eerste buurt is De Plantage in Meteren. Vanaf 2026 wordt de aanpak verder uitgerold. In 2034 moet de uitvoering zijn afgerond.