Logo hetkontakt.nl/leerdam

Geldermalsen in vuur en vlam

  •   keer gelezen

GELDERMALSEN • De raadsvergadering in Geldermalsen waar gesproken werd over de mogelijke komst van een AZC voor 1500 personen, is woensdagavond in een chaos geëindigd. Demonstranten braken door het politiekordon heen. Daarop werd de vergadering opgeschort. Tijdens de daaropvolgende rellen werden waarschijnlijk veertien aanhoudingen verricht, twee agenten raakten licht gewond. De ME – met 16 busjes aanwezig – loste waarschuwingsschoten. Geëvacueerd Raadsleden, ambtenaren, pers en bezoekers van de raadzaal werden twee keer geëvacueerd. Eerst werd een veilig heenkomen gezocht naar de eerste verdieping van het gemeentehuis. Toen relschoppers het raadhuis met stenen bekogelden – waarbij diverse ruiten sneuvelden – werd gevlucht naar het nabijgelegen politiebureau. Rond tien uur had de politie de situatie min of meer onder controle en konden de eerste mensen naar huis. “Ik ben in en in verdrietig. Mensen wat verschrikkelijk. Laten we thuis bij gaan komen van de schrik. Heel veel sterkte allemaal”, zei burgemeester De Vries. Lichtbak Drie kwartier voor aanvang van de raadsvergadering is het al behoorlijk druk voor het gemeentehuis. Busjes met knipperende lichten, een lichtbak met leuzen tegen de komst van het AZC en honderden tegenstanders bevolken de Kuipershof of staan op het plein voor het gemeentehuis. Mensen die wel naar binnen mogen, moeten zich legitimeren en worden langs hekken door een sluis geleid naar de voordeur. Daar worden de namen opnieuw gecontroleerd en krijgen belangstellenden die de raadzaal in mogen een gele sticker opgeplakt. De sfeer is dan nog lacherig – bezoekers krijgen te horen dat er geen koffie of thee wordt geschonken. “Scheelt weer een bezoek aan het toilet”, grapt een raadslid. Rond kwart voor acht arriveert een stoet bewoners lopend vanuit de Plantage, de wijk in Meteren die vlakbij het geplande AZC ligt. Hun aankomst wordt gevierd met gejuich en vuurwerk. Buiten is het rumoerig, maar niet dreigend. Onrustig Dat verandert rond acht uur bij het begin van de raadsvergadering. Burgemeester Miranda de Vries kondigt aan dat ruim 60 insprekers allen drie minuten de tijd krijgen om hun zegje te doen. Pas ver na elven komen de raadsleden dan aan bod.  Buiten is het inmiddels uitgesproken onrustig. Daverende knallen overstemmen de eerste insprekers. Relschoppers zwiepen de bouwhekken heen en weer, vuurwerk ontploft. Een raadslid waarschuwt: “Burgemeester als het niet langer veilig is om te vergaderen, moeten we ermee stoppen. De vluchtwegen moeten open blijven.” Miranda de Vries blijft optimistisch: “Ik heb er alle vertrouwen in dat we deze vergadering tot een goed einde kunnen brengen.” Oprukkende relschoppers Maar kort daarna loopt het in razend tempo uit de hand. De hekken begeven het onder de oprukkende relschoppers, het politiekordon wordt moeiteloos doorbroken, enorme vuurwerkbommen ontploffen en venijnige vuisten roffelen op de ruiten van de raadzaal. Blaffende politiehonden en aanzwellende sirenes van ME-busjes zorgen voor een macabere sfeer. Bij de vijfde inspreker gaat het definitief mis. Er ontstaat paniek in de raadzaal als bijtende rook via het ventilatiekanaal naar binnen komt. Buiten probeert de ME met de wapenstok het oprukkend gajes van zich af te slaan, maar er is geen houden meer aan. Geen mens slaat nog acht op de insprekers. "Laten we rustig blijven. Even blijven zitten”, probeert burgemeester Miranda de Vries de gemoederen tot bedaren te brengen. Maar de commando’s van de politie zijn anders: “De zaal uit. Nu. Wegwezen. Jullie moeten naar boven. Hoe? Zoek maar een trap. Daar ergens.” Tot rust Vijf minuten later komt het hele gezelschap tot rust op de eerste verdieping van het gemeentehuis. Mensen bellen het thuisfront om te vertellen dat ze veilig zijn, filmploegen monteren hun beelden en politici analyseren: had deze vergadering nu wel of niet gehouden moeten worden? “De uitslag was al bekend, het amendement lag al klaar. Moeten we dit laten gebeuren voor het democratisch proces”, vraagt VVD-er Edwin Loeff zich af. “Gekkenwerk.” Anderen zijn het met hem oneens: “Hadden we dan moeten zwichten voor deze raddraaiers?” Buiten lijkt de zaak van lieverlee onder controle. Steeds meer politiebusjes rukken op met gillende sirenes en vormen een vertrouwen wekkende file op de Van Dam van Isseltweg naast het gemeentehuis. Nieuwsgierigen volgen achter de ramen de gebeurtenissen. “Weg bij de ramen, of de lichten uit”, adviseert een beveiliger. Nieuwe paniek Vlak daarop nieuwe paniek. Agenten en beveiligers waarschuwen: “Meekomen. We gaan weer evacueren.” Tientallen mensen gaan de trap weer af. Er is haast bij. Apparatuur wordt achtergelaten, jassen blijven in de garderobe hangen. “Nee mevrouw. Laat liggen, voor uw eigen veiligheid.” Relschoppers gooien met stenen de ruiten van het gemeentehuis in. De gespannen houding van de agenten maakt duidelijk dat het ernst is. Beveiligers en politiemensen brengen het gezelschap – langs politiehonden en -paarden – naar het nabijgelegen politiebureau. Daar zien college- en raadsleden, ambtenaren, pers en bezoekers zich terug op een extra NOS-journaal. Het commentaar van staatssecretaris Klaas Dijkhoff die de rellen ‘ongehoord’ noemt en vindt dat het geen pas geeft om met vuurwerk te gooien, wordt met hoongelach ontvangen. “Vuurwerk gooien, waar heeft die man het over?” Kritiek is er op de verslaggeefster van het NOS-journaal die meldt dat college en raad inmiddels in het politiebureau zijn opgevangen. “Wat een muts – staat ze daar te vertellen waar we zitten.” Schoonvegen Op straat vormen ME-ers, gevolgd door politiebusjes een menselijke ketting om de omgeving van het gemeentehuis schoon te vegen. In het politiebureau zoeken de aanwezigen opnieuw contact met het thuisfront of bellen familie of vrienden die ze in het gedrang zijn kwijt geraakt. Er doen verhalen de ronde: veel raddraaiers zouden afkomstig zijn van buiten Geldermalsen en via de slogan ‘Project X AZC Geldermalsen’ naar de fruitgemeente zijn gekomen. “Dezelfde lui die destijds in Haren voor zoveel chaos zorgden.” Je gaat eraan SGP-voorman Lourens van Bruchem is verbijsterd. “We wilden vanavond een eerlijk besluit nemen en luisteren naar voor- en tegenstanders. Na vijf insprekers is dat proces verstoord door externe krachten. Er zouden mensen uit Rotterdam en Deventer bij zijn. Dit is een treurige avond. Mijn zoon werd vanavond thuis gebeld met de boodschap: als je vader voorstemt, gaan jullie er aan. De democratie heeft verloren. Ik hoop dat we later doorgaan met dit proces.” Jan de Geus (D66): “Dit is een inktzwarte dag voor de democratie en de inwoners van Geldermalsen.” Namens Dorpsbelangen is Ed Goossens het daar volmondig mee eens: “Democratie is met elkaar het gesprek aangaan. De insprekers konden hun mening niet geven. In en in triest wat hier is gebeurd.” Gemeentevoorlichter Co van Leeuwen is bezig met de voorbereidingen van een persconferentie op donderdag en schudt vermoeid het hoofd. “Geldermalsen, een belegerde veste – hoe is het mogelijk.” Burgemeester op stoel Rond half elf klimt burgemeester De Vries op een stoel: “Vreselijk dat we hier zijn. Vanavond wilden we met elkaar praten. Natuurlijk hielden we in ons achterhoofd dat er iets kon gebeuren, maar wat erg dat het zo gelopen is. Laten we naar huis gaan om bij te komen van de schrik. We gaan verder met het debat, maar we weten niet wanneer. Het bezoek van de Commissaris van de Koning gaat morgen niet door. We gaan eerst opruimen. Oh ja: als u straks weg gaat, haal die sticker van uw jasje. Dat scheelt als u onverhoopt nog wat van die gasten tegen komt.” Het vertrek wordt nog even uitgesteld, omdat bij het gemeentehuis een verdacht pakketje is gevonden waar de EOD naar kijken moet. Waarschijnlijk een niet ontplofte vuurwerkbom. Van lieverlee brengen agenten groepjes mensen via sluiproutes naar hun auto’s. Honden blaffen, boven het gemeentehuis wentelwiekt een politiehelikopter. Geldermalsen was woensdagavond even oorlogsgebied.   André Bijl


Elke woensdag het nieuws uit Leerdam per e-mail
Meer berichten
CustomHtml_2