Update voor antieke uitvinding Brown
Anne Marie Hoekstra
Meerkerk - Je zou het niet verwachten, maar er is een connectie tussen de Engelse, in 1873 geboren Sidney Brown en Meerkerker Rien de Ruiter (81). De schakel tussen de twee wordt gevormd door een negentiende eeuwse luidspreker.
Als Brown zijn door De Ruiter bewerkte luidspreker vandaag kon terugzien, zou hij zijn oren niet geloven. De Meerkerker bracht het honderd jaar oude apparaat namelijk weer tot leven door het aan te sluiten op zijn i-Phone en smartwatch.
ChatGPT
Hoe kwam De Ruiter aan het historische apparaat? “Dat kreeg ik vijftig jaar geleden van mijn schoonvader”, vertelt hij. Met een lachje: “Ik dacht toen: wat moet ik daar nu mee? De hoornluidspreker hoorde natuurlijk bij een platenspeler of radio.” Jarenlang stond het wondertje van techniek bij de familie De Ruiter op zolder. “Totdat ik op het idee kwam om ChatGPT en Copilot te vragen naar gegevens over de oude hoornluidspreker. Ook vroeg ik: hoe kan ik oude techniek weer werkend krijgen met nieuwe techniek?”
Eerst nog even iets over Sidney Brown. Hij was een Britse elektrotechnisch ingenieur en uitvinder. Hij verwierf faam dankzij zijn pionierswerk op het gebied van het ontwerp van gyrokompassen, radioapparatuur en, inderdaad, luidsprekers. Zijn luidsprekers waren geen rechthoekige boxen, maar fraai gevormde hoorns.
Jazzmuziek
De Ruiter wilde de luidspreker dus ‘weer aan de praat krijgen.’ Enthousiast rijdt hij zijn rolstoel naar de eetkamertafel en laat zien hoe hij het antieke apparaat heeft aangesloten op een transformator, die hij verbond met een bluetooth speaker. “Kijk, op mijn playlist heb ik jazzmuziek uit de twintiger jaren van de vorige eeuw, passend bij de luidspreker.” Hij tikt een nummer aan. Meteen schalt de jazz door de woonkamer. Dan tikt hij op zijn smartwatch. “En zo kan ik hem zachter zetten of uitschakelen.” Lachend: “Die smartwatch kostte 20 euro.”
De Meerkerker heeft een geschiedenis in de techniek. “Ik begon bij het Tandheelkundig Instituut in Utrecht als cameraman en televisietechnicus. Met audiovisuele middelen ondersteunde ik de colleges. Dat deed ik van 1969 tot 1987. Toen ik als gevolg van de ziekte MS niet meer kon staan, heb ik geholpen om een tandheelkundige mediatheek op te zetten. Daarna ben ik documentalist geworden in de bedrijfsbibliotheek van de Universiteit in Utrecht.” Ondanks zijn ziekte is De Ruiter een blijmoedig mens. “Ik heb 60 jaar MS achter de rug.” Met een knikje naar het apparaat van Brown: “Ik ben blij en dankbaar dat ik ondanks dat nog zo’n projectje kan uitvoeren.”