Omar vluchtte uit het Syrië van Assad, maar is nu veilig in Tiel
NieuwsTIEL • De 42-jarige Omar vluchtte in juli 2023 uit Syrië. Hij kwam via een enorme omweg met tal van uitdagingen terecht in Nederland, het land waar hij als kind al van droomde. Zijn avontuur híer begon in Ter Apel. Zijn vrouw, zijn 8-jarige zoon en 4-jarige dochter bleven achter in As-Suwayda, zo’n 100 kilometer onder de Syrische hoofdstad Damascus. Nu verblijft Omar in Hotel Van der Valk in Tiel. En dat is niet zómaar...
“Ik vluchtte in juli vorig jaar uit Syrië. Dat was nogal laat, maar ik probeerde er zo goed mogelijk te leven. Ik hield van mijn stad en m’n familie, ik heb een sterke band met ze”, vertelt Omar op zijn hotelkamer. “Maar ik kon niet verder, kon het niet meer aan, vanwege de vele problemen.”
Succesvol familiebedrijf
Omar had in As-Suwayda een succesvol familiebedrijf in onder meer industriële, (elektrische) gereedschappen en machines. Met de opbrengst van de zaak werden drie families onderhouden.
“De problemen begonnen toen er mensen naar de zaak kwamen die spullen voor niks mee wilden nemen, als een bijdrage aan de opbouw van het land. We móesten daar wel aan meewerken, want we waren bang. Ze waren namelijk gewapend en gelieerd aan het regime van Assad. Je kon dus niet met ze discussiëren of nee zeggen.”
Vader ontvoerd
Het meenemen van spullen werd van kwaad tot erger; Omar moest steeds kostbaarder gereedschappen en machines afgeven. Hij wilde zijn zaak redden, zei tegen zijn afpersers dat ze moesten stoppen en kreeg grote ruzie met ze. Vervolgens ontvoerden de Assad-aanhangers zijn 75-jarige vader en namen hem mee de bergen in.
Vernederd en geslagen
“Ze hebben hem geslagen, vernederd en andere vreselijke dingen met hem gedaan”, vertelt Omar. “Maar ik was hun doelwit en mijn vader moest mij bellen om te zeggen dat ik moest komen, want dan zouden ze hem vrijlaten. Mijn vader kon ze overtuigen dat ze zijn auto mochten hebben, maar dan moesten ze hem én mij met rust laten.”
Omar’s vader belde zijn zoon - toen hij zijn auto had ingeleverd - met zijn mobieltje, zodat hij hem kon ophalen. “De hele familie stond vader op te wachten en mijn kinderen zagen hem terwijl hij gewond was, onder het bloed zat. Ze waren in shock en lijden daar nog altijd onder.”
Ze wisten álles
Na vele maanden zat Omar nog vol woede over wat er was gebeurd; dat de groep Assad-aanhangers zijn vader had vernederd en bedreigd, net als hijzelf. “En ze bléven komen. Ze namen mij ook drie dagen mee, naar één van de instituten van het bewind, een soort militaire politie. Daar martelden ze me, zeiden hele erge dingen over mij en mijn familie.”
“Ze zeiden ook dat ze wisten dat we tegen het regime waren. En dat mijn opa daardoor langer in de gevangenis had gezeten dan daarbuiten. Ze wisten álle details en zeiden ook dat de enige reden dat ik niet gevangen werd genomen was dat ik die zaak had. En dat ze me mee zouden nemen als ze geen spullen meer kregen.”
Zoektocht naar juiste papieren
Omar en zijn familie hielden zich daarna zo stil mogelijk, gingen weinig naar buiten. “Maar vanaf de dag dat mijn vader werd ontvoerd had ik het idee dat ik uit Syrië weg moest”, aldus Omar. “Op een legale manier, niet via een smokkelroute. En samen met mijn familie.” Een zoektocht naar een manier om hiervoor de juiste papieren te krijgen begon, maar het lukte niet.
Schrik van zijn leven
Begin vorig jaar kocht Omar met zijn kinderen wat snoep. Toen hij terugkwam kreeg hij de schrik van zijn leven. “Voor onze auto stond een busje met daarin zes geüniformeerde, bewapende en gemaskerde mannen. De zijdeur was open en ze keken naar me”, vertelt Omar. “Ik was in shock en écht bang, want mijn kinderen waren erbij. Ik pakte ze, startte de auto, wist niet wat ik tegen die mannen moest zeggen en zei per ongeluk hi! Het was gewoon een reactie, omdat ik niet wist wat ik moest doen. Toen ik dat zei, startten zij hun auto ook.”
Achtervolging
“We gingen ervandoor. Zij achtervolgden ons en schoten in de lucht. Ze wilden me pakken, want nadat die keer dat ze me drie dagen vasthielden heb ik geweigerd ze nóg meer spullen te geven. Ik zei toen: Doe maar wat je wilt, want ik heb niks meer te verliezen.”
Uiteindelijk lukte het Omar na vijf maanden, via een bevriende winkelier die een paspoort kon regelen, om uit Syrië weg te komen. “We vonden een mensensmokkelaar. Dat was heel duur, maar ik had álles over voor mijn veiligheid en vrijheid. Iemand heeft me naar het vliegveld in Damascus gebracht, waar een immigratieambtenaar - die omgekocht moest worden - mijn naam uit het systeem heeft gehaald, zodat ik weg kon. En vliegen was mijn enige optie.”
Vluchtroute
Omar’s vluchtroute ging via Sharjah in de Verenigde Arabische Emiraten, waar hij van een smokkelaar Griekse nepdocumenten kreeg. Hij vloog door naar Griekenland, waar hij ruim drie maanden moest blijven omdat de smokkelaar hem niet verder hielp. “Het was een hele donkere periode in mijn leven”, aldus Omar. “Ik was teleurgesteld en hopeloos, maar uiteindelijk kon ik naar België vliegen. Vandaaruit arriveerde ik dezelfde avond in Nederland en uiteindelijk, via de politie en het Rode Kruis, in het aanmeldcentrum in Ter Apel.
Eindelijk rust
Omdat er geen plaats meer was, bleef Omar er maar zo’n vier uur. Vervolgens werd hij naar een noodopvang gebracht, een drukke sporthal in Assen. In Hotel Van der Valk heeft hij eindelijk wat rust en kan hij zich beraden op zijn toekomst.