Gestampte pot
Mijn moeder had een prachtige naam voor stamppot van andijvie. Stampie, noemde ze dat. Het klonk als een specialiteit uit de Italiaanse keuken, waar je op een romantisch terras in het zonnetje van geniet. Maar voor mijn moeder was er niets romantisch aan. En ook niks zonnigs. Integendeel. Ze stampte zich een ongeluk om deze winterkost te bereiden. Dat deed ze vaak, want het was de favoriete maaltijd van mijn vader. Ze zou er een lamme arm van gekregen hebben. Misschien wel twee, want er moest heel wat kracht aan te pas komen. Mijn vader stampte niet mee. Hij at alleen maar mee. Waar mijn moeder zo lang mee bezig was geweest, had hij in een paar happen naar binnen gewerkt. Stamppot met wortels en bonen werd geen stampie genoemd. Dat heette hutspot. Gestampte aardappels met zuurkool was gewoon zuurkool. De eerste jaren van mijn verblijf in de Betuwe at ik andijviestamppot bij vrienden, die nog nooit van het begrip stampie hadden gehoord. Zij hadden het naar goed Betuws gebruik over 'slinger um de moel'. Deze benaming gold alleen voor de andijvie, zo begreep ik. Wortels en zuurkool slingerden kennelijk niet om de Betuwse monden.
Vorige week genoot ik van een stamppottenbuffet, waar je kon kiezen uit drie soorten stamppot met veel worst en in saus gedompelde ballen. En met piccalilly, augurken en zilveruitjes. Lekker en ook nog leuk. Dat leuke zat ‘m dan voornamelijk in een gezellige pubquiz tijdens de maaltijd. De vragen gingen meestal over de historie van Tiel. Gelukkig niet over onze regering, waar al maanden lang meer gediscussieerd dan geregeerd wordt. Vragen over deze onsmakelijke politieke stampij zouden mij bij deze gelegenheid ongetwijfeld in het verkeerde keelgat zijn geschoten. En dat wil je niet als je zo lekker zit te eten. In de rij voor het buffet was ik getuige van een nieuw culinair fenomeen. Sommige smulpapen lieten hun bord vol stapelen met een schep van alle aangeboden stamppotten. Zuurkool, andijvie en boerenkool. Alle drie op hetzelfde bord en daar dan weer worst en ballen bij. En natuurlijk een forse portie saus. Van dit trio maakten ze met hun vork een soort gecombineerd stampgerecht. Alles werd zo'n beetje door elkaar geklutst. Hoe je dat zou kunnen noemen? Geen stamppot, geen hutspot, maar klutspot.
(reageren: jbeijer@upcmail.nl)