'We zijn allemaal romantici'
tiel • Aad van Dijk is vanaf de start betrokken bij de Franciscushof, wat behalve moestuin ook inlooptuin is. Voor een gezellige praatpauze wordt ruim de tijd genomen. Van Dijk houdt, zoals hij het zegt, "in de gaten of alles een beetje blijft lopen. Daarnaast ben ik in de tuin actief."
Zo'n dertig vrijwilligers zijn aan de Franciscushof verbonden, maar de één komt er vaker dan een ander. "Het is begonnen met drie dagen in de week", zegt Van Dijk, "dinsdag, donderdag en zaterdag. Maar met corona kon dat niet meer, want toen mochten hier maar vier vrijwilligers tegelijk zijn. Later zijn we naar elke dag gegaan, van maandag tot en met zaterdag, dus er wordt hier zes dagen in de week gewerkt. Er is ook altijd wat te doen."
Het stuk grond waarop nu de Franciscushof is gevestigd, hoorde vroeger bij de Rooms-katholieke begraafplaats ernaast. De grond is van de parochie H. Suitbertus. "Omdat er minder mensen begraven werden, bleef dit stuk vrij", legt vrijwilligster Liesbet Mulders uit. "Oorspronkelijk waren hier ook moestuinen en de gemeente heeft het als opslag gebruikt. De grond bleek ook vervuild, vooral omdat hier vroeger met gif werd gespoten. Ze keken toen nog niet zo nauw. Uiteindelijk is er een halve meter grond bovenop gekomen." "Dat kostte 12.000 euro", weet Aad van Dijk. "Ik heb bij de gemeente bedongen dat zij de helft zouden betalen en dat ik voor sponsors zou zorgen, voor de andere 6000 euro."
Ontmoetingsplek
Aad van Dijk was voorzitter van het Inloophuis, een ontmoetingsplek voor veelal eenzame mensen, waarvan sommigen met een psychiatrisch verleden. "We hebben toen gezegd: we moeten mensen daar niet alleen koffie geven, maar ook proberen ze actief te laten zijn", vertelt hij. "En dit is een traject waar ze zelf kunnen werken én hier worden de ingrediënten voor de maaltijden verbouwd."
In het Inloophuis worden dagelijks voor vijftien á twintig mensen tegen een vergoeding twee maaltijden en soep geserveerd. Mieke Bregman, ook een vrijwilligster, is de schakel tussen het Inloophuis en de Franciscushof.
"Maar er is niet veel van terechtgekomen dat bezoekers van het Inloophuis hier in de tuin zijn gaan werken. Dat was voor hen toch een te grote uitdaging", zegt vrijwilligster Lammie Stel, die ook graag op de Franciscushof vertoeft. "Ik vind het prettig om met andere mensen samen te werken en ik doe gewoon de dingen die gedaan moeten worden. Ik zorg vaak voor de koffie en dat de afwas gedaan wordt. En vanmorgen hebben we peulen en aardbeien geplukt."
Hans Peerboom is ook een van de moestuinvrijwilligers. Wat maakt werken in dit 'paradijsje' voor hem zo mooi? "Als je er van houdt om in de tuin werken, dan is het hier gewoon leuk", aldus Peerboom, die vrijwel elk dag in de tuin actief is. "Het is voor mensen die niet zo heel veel te doen hebben en daar ben ik er eentje van."
"Hans is echt een duizendpoot en een technisch genie. Hij behoort, samen met Bart, ook tot de technische staf", vult Liesbet aan. "Daarnaast hebben we deskundigen die een tuinbouwkundige opleiding hebben, regelmatig komen en ons adviseren."
Praktijk is anders
"Wij zijn eigenlijk allemaal romantici", aldus Peerboom. "Je doet zelf wat in je eigen tuin, maar niet op deze schaal. We hebben allemaal boekjes gelezen en prachtige plaatjes gezien, maar de praktijk is toch anders. En dat moeten we leren en de man uit Wageningen, een kwekerszoon, weet van wanten. Die weet hoe je iets kweekt."
Van Woonkring LingeErf, een woonplek in Tiel voor mensen met psychische problemen, zijn ook drie mensen in de Franciscushof actief. Voor hen is de groene oase ook een vaste, belangrijke plek geworden. En ze voelen zich er thuis.
Er wordt hier zes dagen in de week gewerkt, want er is ook altijd wat te doen
"Franciscus is er - als vriend van mensen, dieren, planten een duurzaamheid - ook vanaf het begin bij, want die staat daar in het midden", vertelt Liesbet, terwijl ze enthousiast naar een door lavendel omgeven beeldje van de heilige wijst. Franciscus van Assisi zélf blijft er stoïcijns onder...