Vrijwilligers nemen onderhoud Arkelse boomgaard over

ARKEL • Henk van Horik en Wilma Abspoel uit Arkel nemen samen met andere vrijwilligers de zorg voor een Arkelse boomgaard over. Het moet een aangename plek worden voor mensen, vogels en insecten.

Decennialang verpachtte de gemeente de boomgaard achter de Koepelkerk aan commerciële fruittelers. Mannen die onbekommerd gif spoten en moesten leven van de opbrengst. Onlangs liep de pacht af. De gemeente zocht contact met Wilma Abspoel, een vrouw met een groen hart. En vroeg haar: kun je samen met vrijwilligers het beheer overnemen?

Burgerinitiatieven
Wilma is coördinator bij natuurtuin De Punt en werkt ook op andere plekken in haar omgeving samen met vrijwilligers aan bevordering van biodiversiteit. Wilma vertelt: "Ik had de gemeente al vaak gevraagd: kunnen jullie niet meer burgerinitiatieven in het groen stimuleren? Want rijk gekleurd groen dat vogels en insecten aantrekt, vind je niet in gemeentelijke plantsoenen. De plantsoenendienst heeft geen geld voor het uitvoeren van natuurvriendelijk onderhoud."

Voor de gemeenschap
Na het telefoontje van de ambtenaar kwam Wilma in actie, samen met vrijwilligers van De Punt Arkel. "We hebben meteen contact gezocht met Prachtlint (dat een ecologisch beheerde strook natuur in de regio realiseert, red.). Bij Prachtlint zitten veel vrijwilligers met deskundigheid. Zij helpen met plannen maken. Maar het allerbelangrijkst vinden we dat mensen uit de omgeving van de boomgaard erbij betrokken worden. De boomgaard moet een plek voor de gemeenschap worden."

Buurman
Op zoek naar medestanders kwam Wilma in contact met Henk van Horik, buurman van de boomgaard. Die was meteen enthousiast. Via een kronkelpad kan hij vanuit zijn tuin vol voorjaarsbloeiers naar de boomgaard lopen. "Ik ben een buitenmens", zegt hij. "Als het droog is, ben ik buiten. Ik koester dit laatste stukje groen rond Gorcum."

Zonder te spuiten
"Vroeger waren hier veel meer boomgaarden", herinnert Wilma zich. "Dit is zo'n beetje de laatste. Met de biodiversiteit is het juist op het platteland het allerslechtst gesteld, als gevolg van de intensieve melkveehouderij. Wij willen laten zien dat op een andere manier voedsel geproduceerd kan worden, zonder te spuiten. Ook willen we de boomgaard rijker maken, zodat we het hele jaar door dingen kunnen oogsten, zoals groenten en klein fruit."

Paddenpoel
Lopend door de boomgaard wijzen ze plekken aan. "Daar zie je een lager gelegen stuk grond", wijst Wilma. "Vroeger lag daar een sloot. We willen er een paddenpoel realiseren. Met daaromheen bloemen die bijen en vlinders aantrekken. We laten hoogstamfruitbomen komen, en noten- en appelbomen. Nu staan er alleen nog peren- en pruimenbomen. Ook willen we langs de randen struiken planten die gaan bloeien, zoals meidoorn, sleedoorn, vlier, hazelaar en kornoelje. Het wordt beetje voedselbosachtig, zodat we het hele jaar door kunnen oogsten. Onder de fruitbomen komen diverse soorten kruiden. Het liefst planten die eetbaar zijn of voor bijen goed zijn."

Imker
Al meer mensen hebben hun medewerking toegezegd. Biologisch imker Ellen van de Velden is bij het plan betrokken en Esther Dijkstra gaat een stuk moestuin aanleggen, als permacultuur.

Oogsten
Wilma: "We zijn op zoek naar meer mensen die affiniteit hebben met groen; vrijwilligers die incidenteel kunnen helpen en mensen die structureel willen meedenken en -helpen." Met een lach: "Zij die zaaien, zullen oogsten. Straks zijn er appels, peren en pruimen. Maar eerst moeten we gras maaien, snoeien, wieden en een schuurtje bouwen voor het gereedschap. En het samenwerken moet vooral gezellig zijn."

De Punt Arkel en de gemeente zijn nog in overleg over een contract. Daarin komen de voorwaarden voor het beheer te staan, zoals: geen gebruik van kunstmest en gif. "Verder is het voor alle partijen belangrijk dat het voor de lange termijn is", vult Wilma aan. "Het moet niet zo zijn dat er over een paar jaar een parkeerterrein komt." Henk: "We gaan niet heel veel werk verzetten voor enkele jaren." 

NL Doet
Op zaterdag 16 maart, tijdens NL Doet, vindt de eerste vrijwilligersdag in de boomgaard plaats. Aanmelden kan via de site van NL Doet en bij De Punt Arkel via: info@depuntarkel.nl of 0183-563002. De Punt zorgt voor eten, drinken en gereedschap.

Om 10.00 uur verricht een wethouder op 16 maart de officiële openingshandeling door een boom te planten.